Skip to content
Wat moet je meenemen naar je praktijkexamen?
11 min. leestijd Laatst bijgewerkt: 01-09-2026

Bekijk wat je nodig hebt, wat al digitaal geregeld is en wat je niet hoeft mee te nemen.

Wat moet je meenemen naar je praktijkexamen?

Kort antwoord: voor een regulier praktijkexamen voor rijbewijs B neem je in ieder geval een geldig identiteitsbewijs en een ingevuld zelfreflectieformulier op papier mee. Je theoriegegevens, informatie rondom je Gezondheidsverklaring en je examenreservering zijn normaal gesproken digitaal geregeld.

Je praktijkexamen komt dichterbij. Je hebt je rijlessen gehad, bent goed voorbereid en dan wil je natuurlijk niet op de examendag ontdekken dat je iets belangrijks bent vergeten.

Gelukkig hoef je tegenwoordig bijna geen papieren meer mee te nemen naar het CBR. Het praktijkexamen is grotendeels papierloos. Je theoriegegevens, de gegevens rondom je Gezondheidsverklaring en je examenreservering zijn digitaal bekend.

Er is wel een belangrijke papieren uitzondering: het ingevulde zelfreflectieformulier.

In dit artikel leggen we uit wat je moet meenemen naar je praktijkexamen bij het CBR, wat vooraf al digitaal geregeld is en waar je op de examendag rekening mee moet houden.

Wanneer je richting je praktijkexamen gaat, zijn de administratieve zaken normaal gesproken dus al grotendeels geregeld.

Let op: procedures bij het CBR kunnen veranderen. Controleer daarom voor je examen altijd de actuele informatie van het CBR en volg de aanwijzingen van je rijschool.

Wat moet je meenemen naar je praktijkexamen?

Voor een regulier praktijkexamen voor rijbewijs B hoef je tegenwoordig niet meer met een hele stapel documenten naar het CBR.

In de normale situatie neem je mee:

  • een geldig identiteitsbewijs;
  • een ingevuld zelfreflectieformulier op papier;
  • eventueel aanvullende documenten als het CBR daar in jouw persoonlijke situatie specifiek om heeft gevraagd.

Je theoriecertificaat, Gezondheidsverklaring en examenoproep hoef je normaal gesproken niet uit te printen en mee te nemen. Deze informatie is digitaal verwerkt.

Het praktijkexamen is tegenwoordig grotendeels papierloos

Vroeger waren leerlingen gewend om allerlei papieren mee te nemen naar een examen. Tegenwoordig verloopt vrijwel de hele administratieve voorbereiding digitaal.

Dat betekent dat je niet met een map vol documenten naar het CBR hoeft.

Je theoriegegevens zijn digitaal bekend, de procedure rondom je rijgeschiktheid is vooraf afgehandeld en ook je examenreservering staat digitaal geregistreerd.

Dat maakt de voorbereiding op de examendag een stuk eenvoudiger.

Het zelfreflectieformulier is daarbij nog wel een papieren document dat je ingevuld meeneemt.

Neem een geldig identiteitsbewijs mee

Een geldig identiteitsbewijs is een van de belangrijkste dingen die je zelf moet meenemen.

Controleer daarom ruim vóór je examendatum of je identiteitsbewijs nog geldig is.

Wacht daar niet mee tot de avond voor je examen. Ontdek je een paar weken van tevoren dat je identiteitsbewijs bijna of al verlopen is, dan heb je nog tijd om actie te ondernemen.

Leg je identiteitsbewijs de avond voor het examen alvast klaar, zodat je er op de examendag niet meer naar hoeft te zoeken.

Praktijktip van onze rijinstructeurs: kijk niet alleen of je identiteitsbewijs in je portemonnee of tas zit, maar controleer ook daadwerkelijk de geldigheidsdatum.

Neem je ingevulde zelfreflectieformulier mee

Het zelfreflectieformulier is een uitzondering op het papierloze examen.

Dit formulier vul je vooraf in en neem je op papier mee naar je praktijkexamen.

Op het zelfreflectieformulier geef je aan hoe je zelf tegen verschillende onderdelen van je rijvaardigheid aankijkt.

Denk bijvoorbeeld aan:

  • omgaan met het voertuig;
  • veiligheid;
  • doorstroming;
  • sociaal rijgedrag;
  • milieubewust rijden.

Het gaat daarbij niet om goed of fout. Het formulier is bedoeld om je bewust te laten nadenken over je eigen rijgedrag en rijvaardigheid.

Vul het formulier daarom vooral eerlijk in. De examinator kan het zelfreflectieformulier gebruiken bij de nabespreking van je examen.

Zelfreflectieformulier ook bij de tussentijdse toets

Ook bij een tussentijdse toets wordt met een zelfreflectieformulier gewerkt.

Heb je binnenkort een tussentijdse toets of praktijkexamen? Zorg er dan voor dat je het juiste formulier vooraf hebt ingevuld en meeneemt volgens de actuele instructies.

Je rijinstructeur kan je hierbij helpen.

Moet je je theoriecertificaat meenemen?

Nee.

Je hoeft tegenwoordig geen papieren theoriecertificaat mee te nemen naar je praktijkexamen.

Je theoriegegevens zijn digitaal bekend.

Bovendien moet je theorie geldig zijn voordat je aan het praktijkexamen kunt deelnemen. Je hoeft op de examendag dus niet opnieuw met een papieren bewijs aan te tonen dat je voor je theorie bent geslaagd.

Wil je precies weten hoelang je theorie geldig blijft en wat er gebeurt wanneer deze verloopt? Lees dan ook hoe lang is je theoriecertificaat geldig?.

Theoriecertificaat: digitaal geregeld – niet uitprinten en meenemen.

Hoe zit het met je theorie-examen?

Je theorie-examen is een apart onderdeel van het traject richting je rijbewijs.

Tijdens het theorie-examen wordt getoetst of je voldoende kennis hebt van onder andere verkeersregels, verkeersinzicht en veilig verkeersgedrag.

Wil je weten hoe dit examen precies verloopt en wat je kunt verwachten? Lees dan hoe werkt het theorie-examen voor de auto bij het CBR?.

Heb je je theorie-examen eenmaal gehaald, dan hoef je het theoriecertificaat dus niet uit te printen voor je praktijkexamen. De gegevens zijn digitaal bekend.

Moet je de Gezondheidsverklaring meenemen?

Nee.

Ook je Gezondheidsverklaring hoef je niet uitgeprint mee te nemen naar het praktijkexamen.

De Gezondheidsverklaring en de beoordeling van je rijgeschiktheid maken deel uit van het traject dat vóór je praktijkexamen wordt afgehandeld.

Als het CBR aanvullende informatie nodig heeft vanwege je persoonlijke situatie, wordt dat al eerder met je gecommuniceerd.

Gezondheidsverklaring: vooraf digitaal geregeld – niet meenemen naar je examen.

Moet je de examenoproep meenemen?

Nee.

Ook de examenoproep hoef je normaal gesproken niet uit te printen.

Je examenreservering staat digitaal geregistreerd. Het CBR weet dus wanneer je examen is en om welk examen het gaat.

Je hoeft de oproep daarom niet als papieren bewijs mee te nemen.

Natuurlijk is het wel belangrijk dat je zelf weet:

  • op welke datum je examen is;
  • hoe laat je examen begint;
  • bij welke CBR-locatie je moet zijn;
  • hoe laat je met je rijinstructeur hebt afgesproken.

Bij het plannen van je examen speelt natuurlijk ook de actuele wachttijd voor een CBR-praktijkexamen een rol.

Examenoproep: digitaal – niet uitprinten en meenemen.

Wat is precies papierloos bij het praktijkexamen?

Kort samengevat hoef je voor een normaal praktijkexamen niet meer allerlei documenten uit te printen.

Digitaal geregeld

  • theoriecertificaat/theoriegegevens;
  • Gezondheidsverklaring en beoordeling van je rijgeschiktheid;
  • examenreservering en examenoproep.

Wel zelf meenemen

  • geldig identiteitsbewijs;
  • ingevuld zelfreflectieformulier op papier.

Dat is eigenlijk de makkelijkste manier om te onthouden wat je nodig hebt.

Moet je zelf een auto meenemen naar het CBR?

Wanneer je via een rijschool praktijkexamen doet, ga je normaal gesproken met de lesauto waarin je bent opgeleid naar het CBR.

Dat is prettig, want je bent al gewend aan de auto.

Je kent bijvoorbeeld:

  • de bediening;
  • de spiegels;
  • gas en rem;
  • koppeling en versnellingen bij een schakelauto;
  • de afmetingen van de auto;
  • de zit- en stuurpositie.

Je hoeft tijdens je praktijkexamen dus niet ineens te wennen aan een compleet andere auto.

Of je rijopleiding en examen in een automaat of schakelauto plaatsvinden, hangt af van de keuze die je tijdens je opleiding hebt gemaakt.

Controleer je identiteitsbewijs ruim van tevoren

Van alle dingen die je op de examendag nodig hebt, verdient je identiteitsbewijs extra aandacht.

Controleer daarom enkele weken vóór je examen of het nog geldig is.

Dat lijkt misschien overdreven, maar wanneer je het pas op de avond voor je examen ontdekt, ben je te laat.

Je kunt uitstekend voorbereid zijn en helemaal klaar zijn voor je praktijkexamen. Dan zou het ontzettend vervelend zijn wanneer je door een probleem met je identiteitsbewijs niet aan het examen kunt beginnen.

Wat kun je de avond voor je rijexamen doen?

Maak het jezelf vooral niet te moeilijk.

Je hebt tijdens je rijopleiding leren autorijden. De avond voor je examen hoef je dat niet allemaal nog een keer in je hoofd te stampen.

Controleer alleen de praktische zaken:

✓ Identiteitsbewijs klaargelegd
Controleer ook de geldigheidsdatum.

✓ Zelfreflectieformulier ingevuld en klaargelegd
Dit is het belangrijke papieren formulier dat je zelf meeneemt of al met je instructeur hebt ingevuld.

✓ Tijd gecontroleerd
Weet hoe laat je met je rijinstructeur hebt afgesproken.

✓ CBR-locatie bekend
Controleer waar je examen plaatsvindt.

✓ Eventuele aanvullende instructies bekeken
Alleen wanneer die voor jouw persoonlijke situatie van toepassing zijn.

En daarna?

Probeer vooral voldoende rust te pakken. Een goede voorbereiding kan helpen om zenuwen voor je rijexamen te verminderen.

Wat gebeurt er voordat het praktijkexamen begint?

Bij het CBR meld je je voor het praktijkexamen en maak je kennis met de examinator.

De noodzakelijke gegevens rondom je examen zijn al digitaal beschikbaar.

Je identiteitsbewijs wordt gecontroleerd en je hebt je ingevulde zelfreflectieformulier bij je.

Daarna wordt uitgelegd hoe het examen verloopt en ga je richting de auto.

Tijdens het praktijkexamen bij het CBR beoordeelt de examinator je rijgedrag tijdens de examenrit.

Probeer dat moment niet groter te maken dan nodig is.

Ben je gezakt als je iets vergeet?

Niet ieder vergeten voorwerp heeft dezelfde gevolgen.

Een pen vergeten is natuurlijk iets heel anders dan geen geldig identiteitsbewijs kunnen tonen.

Daarom is het belangrijk onderscheid te maken tussen dingen die handig zijn en zaken die noodzakelijk zijn voor het examen.

Twijfel je vooraf ergens over? Vraag het aan je rijinstructeur.

Dat is altijd beter dan op de examendag gokken dat het wel goed zal komen.

Complete checklist voor je praktijkexamen

Wel meenemen

✓ Geldig identiteitsbewijs
Controleer ruim vooraf of het nog geldig is.

✓ Ingevuld zelfreflectieformulier op papier
Leg dit samen met je identiteitsbewijs klaar.

✓ Eventuele aanvullende documenten
Alleen als het CBR deze specifiek voor jouw situatie heeft gevraagd.

Niet uitprinten en meenemen

✗ Theoriecertificaat
Je theoriegegevens zijn digitaal bekend. Wil je controleren hoelang je theorie geldig blijft? Lees hoe lang is je theoriecertificaat geldig?.

✗ Gezondheidsverklaring
Dit traject is vooraf digitaal afgehandeld.

✗ Examenoproep
Je examenreservering staat digitaal geregistreerd.

En misschien wel het belangrijkste: neem vertrouwen mee

Je kunt alle praktische zaken perfect geregeld hebben, maar uiteindelijk gaat het praktijkexamen natuurlijk om je rijvaardigheid.

Probeer tijdens je examen niet ineens anders te gaan rijden omdat er een examinator naast je zit.

Doe wat je tijdens je rijopleiding hebt geleerd.

Ver vooruit kijken tijdens het autorijden helpt je om verkeerssituaties eerder te herkennen en geeft je meer tijd om een plan te maken.

Ook een goede kijktechniek tijdens het autorijden speelt daarbij een belangrijke rol.

Voor leerlingen die moeite hebben om tijdig een plan te maken, kan de hardop-denkmethode tijdens de rijles helpen om bewuster waar te nemen en vooruit te denken.

En onthoud vooral:

een rijexamen hoeft niet foutloos te zijn.

De examinator kijkt naar het totaalbeeld van je rijgedrag. Ook wanneer je tijdens het examen een van de meest gemaakte fouten tijdens het rijexamen maakt, betekent dat dus niet automatisch dat je bent gezakt.

Veelgestelde vragen over wat je moet meenemen naar je praktijkexamen

Wat moet je meenemen naar je praktijkexamen bij het CBR?

Voor een regulier praktijkexamen rijbewijs B neem je in ieder geval een geldig identiteitsbewijs en een ingevuld zelfreflectieformulier op papier mee. Wanneer het CBR in jouw specifieke situatie aanvullende documenten vraagt, neem je die uiteraard ook mee.

Is het praktijkexamen bij het CBR papierloos?

Het praktijkexamen en de administratieve voorbereiding zijn tegenwoordig grotendeels papierloos. Je theoriegegevens, informatie rondom je rijgeschiktheid en examenreservering zijn digitaal beschikbaar. Het zelfreflectieformulier neem je nog wel ingevuld op papier mee.

Moet ik mijn theoriecertificaat meenemen naar het praktijkexamen?

Nee. Je theoriegegevens zijn digitaal bekend. Je hoeft daarom geen papieren theoriecertificaat mee te nemen.

Wil je weten hoelang je certificaat geldig blijft? Lees hoe lang is je theoriecertificaat geldig?.

Moet ik mijn Gezondheidsverklaring meenemen?

Nee. De Gezondheidsverklaring en eventuele beoordeling van je rijgeschiktheid worden vooraf geregeld. Je hoeft de Gezondheidsverklaring niet uitgeprint mee te nemen naar een regulier praktijkexamen.

Moet ik mijn examenoproep uitprinten?

Nee. De examenreservering is digitaal bekend. Het is natuurlijk wel verstandig om zelf de juiste datum, tijd en locatie te controleren.

Moet ik het zelfreflectieformulier meenemen?

Ja. Het zelfreflectieformulier is de belangrijke papieren uitzondering. Vul het vooraf in en neem het volgens de actuele instructies mee naar je praktijkexamen.

Heb ik het zelfreflectieformulier ook nodig bij een tussentijdse toets?

Ook bij een tussentijdse toets wordt gewerkt met een zelfreflectieformulier. Vraag je rijinstructeur vooraf naar het juiste formulier en de actuele werkwijze.

Moet mijn theorie nog geldig zijn voor mijn praktijkexamen?

Ja. Je theorie moet geldig zijn wanneer je praktijkexamen doet. Daarom is het verstandig om tijdens je rijopleiding rekening te houden met hoe lang je theoriecertificaat geldig is.

Tot slot

Een praktijkexamen bij het CBR is tegenwoordig een stuk papierlozer dan vroeger.

Je hoeft niet met een map vol formulieren naar je examen.

Je theoriecertificaat is digitaal, je Gezondheidsverklaring is vooraf digitaal verwerkt en ook je examenoproep en reservering zijn digitaal geregeld.

Wat je vooral niet moet vergeten is:

je geldige identiteitsbewijs en je ingevulde zelfreflectieformulier op papier.

Heb je rijles bij Rijschool Butterhuizen? Dan nemen we vooraf met je door wat je nodig hebt en hoe de examendag verloopt.

Zo hoef jij je vlak voor je examen niet druk te maken over papieren en praktische zaken en kun je je concentreren op waar het uiteindelijk om draait:

laten zien dat je veilig en zelfstandig kunt autorijden.

Over Rijschool Butterhuizen

Al meer dan 20 jaar een begrip! Rijlessen in Heerhugowaard, Alkmaar en omliggende gebieden.

Bij ons geven alleen ervaren, rustige, gezellige en (faalangst) gekwalificeerde instructeurs rijles.

Meer dan 10.000 succesvolle leerlingen gingen je voor en beoordeelden ons met een indrukwekkende score van 9.6/10.

Check onze socials!

Over Rijschool Butterhuizen

Al meer dan 20 jaar een begrip! Rijlessen in Heerhugowaard, Alkmaar en omliggende gebieden.

Bij ons geven alleen ervaren, rustige, gezellige en (faalangst) gekwalificeerde instructeurs rijles.

Meer dan 10.000 succesvolle leerlingen gingen je voor en beoordeelden ons met een indrukwekkende score van 9.6/10.

Check onze socials!