Hoe verbeter je je kijktechniek tijdens het autorijden?

Bewust kijken is een van de belangrijkste vaardigheden die je tijdens je rijopleiding ontwikkelt. Je kunt technisch prima sturen, remmen en schakelen, maar wanneer je verkeerssituaties te laat waarneemt, heb je minder tijd om daarop te reageren.

Daarom gaat kijktechniek tijdens het autorijden niet alleen over waar je kijkt.

Veel belangrijker is:

Wat neem je waar?

Wat kan er gebeuren?

Wat betekent dat voor jou?

Welke beslissing neem je?

En hoe ga je vervolgens handelen?

Bij Rijschool Butterhuizen gebruiken we hiervoor tijdens onze rijlessen in Heerhugowaard, Alkmaar en omgeving steeds dezelfde volgorde:

Waarnemen → Voorspellen → Evalueren → Beslissen → Handelen

Bewust kijken is dus geen aangeleerd trucje waarbij je op vaste momenten je hoofd beweegt of even in een spiegel kijkt.

Je kijkt om informatie te verzamelen.

Die informatie gebruik je vervolgens om verkeerssituaties eerder te herkennen en zelfstandig veilige beslissingen te nemen.

In dit artikel leggen we uit hoe je je kijktechniek tijdens het autorijden kunt verbeteren en waarom bewust waarnemen daarbij veel belangrijker is dan simpelweg ‘kijken’.

Wat is kijktechniek tijdens het autorijden?

Kijktechniek is de manier waarop je tijdens het autorijden bewust informatie verzamelt uit de verkeerssituatie.

Daarbij kijk je niet alleen recht voor je.

Je verdeelt je aandacht onder andere over:

• wat er verder voor je gebeurt;
• wat er direct rondom de auto gebeurt;
• je binnenspiegel;
• je buitenspiegels;
• zijwegen;
• fietsers en voetgangers;
• verkeersborden en wegmarkeringen;
• kruispunten en rotondes;
• verkeerslichten;
• mogelijke obstakels;
• en plekken waar gevaar kan ontstaan.

Maar alleen ergens naar kijken is niet voldoende.

Je moet ook begrijpen wat je hebt waargenomen en wat die informatie voor jouw rijgedrag betekent.

Dat is het verschil tussen kijken en bewust waarnemen.

Waarom is bewust kijken zo belangrijk?

Tijdens het autorijden neem je voortdurend beslissingen.

Kan ik hier doorrijden?

Moet ik snelheid verminderen?

Kan ik veilig van rijstrook wisselen?

Wat gaat die fietser doen?

Kan er verkeer uit die zijstraat komen?

Moet ik meer afstand houden?

Voor iedere beslissing heb je informatie nodig.

En die informatie krijg je voornamelijk door bewust waar te nemen.

Wanneer je relevante informatie te laat verzamelt, begint de rest van je denkproces ook te laat.

Daarom gebruiken we bij Rijschool Butterhuizen steeds dezelfde vijf stappen:

1. Waarnemen

Wat neem ik bewust waar?

2. Voorspellen

Wat zou er kunnen gebeuren?

3. Evalueren

Wat betekent dat voor mij?

4. Beslissen

Wat ga ik doen?

5. Handelen

Voer ik mijn beslissing tijdig en veilig uit?

Waarnemen → Voorspellen → Evalueren → Beslissen → Handelen

Kijktechniek vormt dus eigenlijk het begin van je verkeersinzicht.

Meer hierover lees je in Wat is verkeersinzicht en hoe kun je het verbeteren?

Kijken is niet hetzelfde als waarnemen

Dit is een belangrijk verschil.

Een leerling kan in zijn binnenspiegel kijken zonder werkelijk te weten wat daar te zien was.

De instructeur vraagt:

“Wat reed er achter je?”

En de leerling antwoordt:

“Geen idee, maar ik keek wel.”

Dan heeft de leerling technisch gezien misschien in de spiegel gekeken.

Maar de informatie is niet verwerkt.

Daarom spreken wij liever over bewust waarnemen.

Wanneer je in je spiegel kijkt, wil je bijvoorbeeld weten:

• rijdt er verkeer achter mij?
• hoe dichtbij rijdt dat verkeer?
• is iemand bezig mij in te halen?
• rijdt er een motor achter mij?
• komt er een fietser naast mij?
• heeft wat ik zie gevolgen voor wat ik van plan ben?

De spiegelcontrole heeft dus een doel.

Je kijkt niet omdat je instructeur of examinator wil zien dat je kijkt.

Je kijkt omdat jij informatie nodig hebt om een veilige beslissing te nemen.

Waarom kijken beginnende bestuurders vaak te dichtbij?

Beginnende leerlingen zijn in het begin nog veel bezig met de auto zelf.

Denk aan:

• sturen;
• koppelen;
• schakelen;
• remmen;
• gas geven;
• snelheid;
• positie op de rijbaan.

Daardoor blijft de blik gemakkelijk relatief dicht bij de auto.

Het gevolg is dat verkeerssituaties later worden waargenomen.

Je ziet bijvoorbeeld een rotonde pas laat.

Je merkt pas laat dat een verkeerslicht rood staat.

Je ziet remlichten verderop niet.

Of je merkt een fietser pas op wanneer je bijna bij het kruispunt bent.

Daardoor ontstaat tijdsdruk.

Je moet ineens:

kijken;

nadenken;

snelheid verminderen;

schakelen;

beslissen;

en handelen.

Allemaal bijna tegelijkertijd.

Door bewust verder vooruit te kijken verdeel je die handelingen over een langere periode.

Meer hierover lees je in Ver vooruit kijken tijdens autorijden: waarom is dit belangrijk?.

Bewust vooruitkijken geeft je meer tijd

Stel dat je verderop een rotonde ziet.

Wanneer je die rotonde pas vlak ervoor bewust waarneemt, moet je in korte tijd veel informatie verwerken.

Maar wanneer je de rotonde vroeg waarneemt, begint het denkproces veel eerder.

Waarnemen: verderop komt een rotonde.

Voorspellen: ik kan auto’s en fietsers tegenkomen en mogelijk moet ik voorrang verlenen.

Evalueren: mijn huidige snelheid is te hoog om de situatie straks rustig te beoordelen.

Beslissen: ik ga tijdig snelheid verminderen en meer informatie verzamelen.

Handelen: ik controleer mijn omgeving, laat het gas los en nader de rotonde met een passende snelheid.

De rotonde is hetzelfde.

Het verschil is het moment waarop jij begint met nadenken.

Hoe eerder je bewust waarneemt, hoe meer tijd je hebt.

Waar moet je tijdens het autorijden kijken?

Er bestaat geen vast punt waar je voortdurend naar moet kijken.

Je aandacht beweegt door de verkeerssituatie.

Je kijkt:

• verder vooruit;
• dichter voor de auto;
• links en rechts;
• in je binnenspiegel;
• in je buitenspiegels;
• naar zijwegen;
• naar verkeersdeelnemers;
• en naar mogelijke risico’s.

Waar je aandacht op een bepaald moment naartoe moet, wordt bepaald door de verkeerssituatie.

Dat is belangrijk.

Kijktechniek is geen vast kunstje.

De situatie bepaalt waar jij informatie nodig hebt.

Hoe gebruik je je binnenspiegel bewust?

Je binnenspiegel vertelt je wat er achter de auto gebeurt.

Die informatie kan belangrijk zijn voordat je bijvoorbeeld:

• snelheid vermindert;
• remt;
• afslaat;
• van rijstrook wisselt;
• een bijzondere verrichting uitvoert;
• of reageert op een verkeerssituatie voor je.

Stel dat je verderop ziet dat het verkeer afremt.

Je eerste reactie hoeft niet onmiddellijk hard remmen te zijn.

Je neemt de situatie vóór je waar en verzamelt tegelijkertijd informatie over wat er achter je gebeurt.

Rijdt iemand dicht achter je?

Hoe snel nadert het achteropkomende verkeer?

Met die informatie kun je de totale situatie beter beoordelen.

Hoe gebruik je je buitenspiegels bewust?

De buitenspiegels geven informatie over wat er schuin achter en naast je gebeurt.

Dat is bijvoorbeeld belangrijk bij:

• afslaan;
• invoegen;
• uitvoegen;
• rijstrook wisselen;
• inhalen;
• voorbijrijden van fietsers;
• en wegrijden.

Ook hier geldt:

alleen even in de spiegel kijken is niet het doel.

Je wilt weten wat daar rijdt en wat die verkeersdeelnemer mogelijk gaat doen.

Waarom moet je soms over je schouder kijken?

Spiegels laten niet alles zien.

Naast en schuin achter de auto kunnen gebieden liggen die je onvoldoende via je spiegels kunt waarnemen.

Daarom kan een schoudercontrole nodig zijn wanneer je bijvoorbeeld zijwaarts van positie verandert.

Maar ook daarbij geldt:

je kijkt niet over je schouder omdat het een verplicht trucje is.

Je controleert een gebied omdat je daar informatie nodig hebt die je niet volledig via je spiegels kunt krijgen.

Kijk bewust voordat je snelheid verandert

Wanneer je snelheid gaat verminderen, is het belangrijk dat je weet wat er achter je gebeurt.

Stel dat je voor je een situatie waarneemt waardoor je wilt afremmen.

Dan heb je informatie vóór én achter de auto nodig.

Wat gebeurt er voor mij?

Wat rijdt er achter mij?

Hoeveel ruimte heb ik?

Hoe snel nadert het verkeer achter mij?

Daardoor kun je je snelheid gecontroleerd aanpassen aan de totale verkeerssituatie.

Kijktechniek bij kruispunten

Bij een kruispunt wil je niet pas beginnen met kijken wanneer je bijna op het kruisingsvlak staat.

Bewust waarnemen begint eerder.

Je wilt bijvoorbeeld weten:

• wat voor kruispunt komt eraan?
• welke voorrangsregels gelden?
• hoe is het zicht?
• welke verkeersdeelnemers naderen?
• zijn er fietsers?
• zijn er voetgangers?
• kan er verkeer achter geparkeerde voertuigen vandaan komen?
• welke snelheid past bij de situatie?

Daarna volgt weer:

Waarnemen → Voorspellen → Evalueren → Beslissen → Handelen

Kijktechniek bij rotondes

Ook bij een rotonde begint bewust kijken ruim vóór de rotonde.

Je wilt onder andere weten:

• welke afslag je nodig hebt;
• welke rijstrook of positie daarbij hoort;
• hoe druk het op de rotonde is;
• waar fietsers kunnen rijden;
• welke voorrangsregels gelden;
• wat verkeer vóór je doet;
• en wat er achter je rijdt.

Hoe eerder je deze informatie verzamelt, hoe rustiger je de rotonde kunt benaderen.

Kijktechniek bij afslaan

Wanneer je rechts- of linksaf wilt slaan, moet je niet alleen bezig zijn met de weg waar je naartoe wilt.

Je moet ook bewust waarnemen wat er om je heen gebeurt.

Denk bijvoorbeeld aan:

• fietsers naast of achter je;
• voetgangers;
• tegemoetkomend verkeer;
• verkeer uit zijwegen;
• en achteropkomend verkeer.

Vooral fietsers kunnen tijdens het afslaan belangrijk zijn.

Daarom verzamel je de informatie vóórdat je daadwerkelijk gaat sturen.

Kijktechniek bij invoegen

Bij invoegen moet je informatie vóór, naast én achter je combineren.

Je kijkt bewust naar:

• de lengte van de invoegstrook;
• het verkeer op de doorgaande rijbaan;
• de snelheid van dat verkeer;
• beschikbare ruimtes;
• verkeer achter je;
• en je eigen snelheid.

Je probeert niet pas aan het einde van de invoegstrook een oplossing te vinden.

Je begint vroeg met informatie verzamelen en maakt zo snel mogelijk een plan.

Daarbij is het belangrijk dat je leert anticiperen op wat het overige verkeer kan gaan doen.

Kijktechniek bij het wisselen van rijstrook

Ook een rijstrookwisseling begint niet met sturen.

Eerst komt informatie verzamelen.

Je wilt weten:

• wat rijdt er voor mij?
• wat rijdt er achter mij?
• is er verkeer naast mij?
• hoe groot is de beschikbare ruimte?
• wat zijn de snelheidsverschillen?
• kan ik veilig van positie veranderen?

Pas daarna volgt de beslissing en uiteindelijk het handelen.

Kijktechniek op de snelweg

Op de snelweg gebeurt veel op grotere afstand en met hogere snelheden.

Daarom is bewust vooruitkijken extra belangrijk.

Wanneer je alleen naar je directe voorligger kijkt, reageer je pas wanneer die bestuurder iets doet.

Maar wanneer je verder door het verkeer kijkt, kun je soms al meerdere auto’s vooruit zien dat het verkeer begint af te remmen.

Je kunt dan eerder je gas loslaten en meer ruimte creëren.

Dat geeft rust en voorkomt onnodig plotseling remmen.

Kijk waar je naartoe wilt

Bij sturen speelt je blikrichting eveneens een belangrijke rol.

Wanneer je door een bocht rijdt, wil je niet alleen vlak vóór de motorkap kijken.

Je kijkt bewust naar het verloop van de weg en naar waar je naartoe wilt.

Daardoor krijg je eerder informatie over:

• de bocht;
• je positie;
• andere verkeersdeelnemers;
• mogelijke obstakels;
• en het vervolg van de weg.

Van bewust waarnemen naar voorspellen

Bewust kijken is pas de eerste stap.

Daarna komt de vraag:

Wat kan er gebeuren?

Je ziet bijvoorbeeld een fietser voor je die achterom kijkt.

Waarnemen is:

“De fietser kijkt achterom.”

Voorspellen is:

“De fietser wil misschien linksaf.”

Evalueren is:

“Als de fietser naar links komt, kan dat gevolgen hebben voor mijn positie en snelheid.”

Beslissen is:

“Ik creëer meer ruimte en houd rekening met een richtingsverandering.”

Handelen is:

je past tijdig je rijgedrag aan.

Dát is het verschil tussen alleen kijken en verkeersinzicht ontwikkelen.

Het bewust voorspellen van wat een andere verkeersdeelnemer mogelijk gaat doen, is een belangrijk onderdeel van anticiperen in het verkeer.

Hoe helpt de hardop-denkmethode bij bewust kijken?

Een methode die wij tijdens rijlessen kunnen gebruiken is de hardop-denkmethode tijdens rijles.

Daarbij vertel je tijdens het rijden wat je bewust waarneemt en wat je met die informatie gaat doen.

Bijvoorbeeld:

“Verderop zie ik een kruispunt. Mijn zicht naar rechts is beperkt. Er kan verkeer aankomen dat ik nog niet kan zien. Ik laat daarom mijn gas los en nader de situatie met een snelheid waarbij ik voldoende tijd heb om waar te nemen.”

Door hardop te denken wordt duidelijk waar in het proces verbetering mogelijk is.

Heeft de leerling iets niet waargenomen?

Is het wel waargenomen maar niet voorspeld?

Is het risico wel voorspeld maar verkeerd geëvalueerd?

Of kwam de juiste beslissing simpelweg te laat?

De hardop-denkmethode helpt daarmee om bewust kijken te verbinden aan verkeersinzicht.

Bewust kijken en zelfstandig autorijden

Aan het begin van je rijopleiding helpt je instructeur nog veel.

De instructeur zegt bijvoorbeeld:

“Wat zie je verderop?”

“Let eens op die fietser.”

“Wat rijdt er achter je?”

“Wat kan daar gebeuren?”

Later moet jij deze informatie zelfstandig gaan verzamelen.

De instructeur bouwt de hulp steeds verder af.

Uiteindelijk moet je zelf:

Waarnemen → Voorspellen → Evalueren → Beslissen → Handelen

Dat is een belangrijk onderdeel van zelfstandig autorijden.

Kijktechniek tijdens rijles in Heerhugowaard en Alkmaar

Tijdens onze rijlessen in Heerhugowaard, Alkmaar en omgeving kom je veel verschillende verkeerssituaties tegen.

Denk bijvoorbeeld aan:

• drukke stadswegen;
• woonwijken;
• 30-km-zones;
• rotondes;
• gelijkwaardige kruispunten;
• verkeerslichten;
• fietsers en bromfietsers;
• invoegen en uitvoegen;
• situaties met beperkt zicht;
• en wegen waar verschillende verkeersstromen samenkomen.

Juist die afwisseling helpt om kijktechniek te ontwikkelen.

Het doel is niet dat je een bepaalde straat of route uit je hoofd kent.

Je moet leren herkennen waar je in iedere nieuwe situatie informatie vandaan moet halen.

Of je nu door Heerhugowaard, Alkmaar of ergens anders rijdt, de basis blijft:

Waarnemen → Voorspellen → Evalueren → Beslissen → Handelen

Kijktechniek tijdens het praktijkexamen

Tijdens het praktijkexamen bij het CBR moet uit je rijgedrag blijken dat je voldoende informatie verzamelt om veilig en zelfstandig te rijden.

Dat betekent niet dat je overdreven met je hoofd moet bewegen om de examinator te laten zien dat je kijkt.

Het gaat erom dat jouw waarneming terugkomt in je rijgedrag.

Zie je een fietser?

Dan moet uit je keuzes blijken dat je rekening houdt met die fietser wanneer dat nodig is.

Zie je verderop dat verkeer afremt?

Dan moet je daar tijdig op anticiperen.

Zie je een onoverzichtelijk kruispunt?

Dan moet je je snelheid en waarneming daarop aanpassen.

Bewust kijken moet dus uiteindelijk zichtbaar worden in veilig rijgedrag.

Moet je overdreven kijken tijdens je rijexamen?

Nee.

Overdreven hoofdbewegingen zijn geen doel op zich.

Je moet voldoende bewust waarnemen om veilige beslissingen te kunnen nemen.

Een examinator beoordeelt uiteindelijk je totale rijgedrag.

Wanneer jij in je spiegel kijkt maar vervolgens niets doet met belangrijke informatie die je daar hebt gezien, heeft dat kijken weinig waarde.

Andersom hoeft een natuurlijke en effectieve waarneming niet overdreven uitgevoerd te worden.

Welke kijkfouten komen vaak voor tijdens rijles?

Veel voorkomende problemen zijn bijvoorbeeld:

• te dicht voor de auto kijken;
• te laat een kruispunt herkennen;
• wel in een spiegel kijken maar niet weten wat er te zien was;
• te weinig informatie achter de auto verzamelen;
• fietsers te laat waarnemen;
• te laat kijken vóór een snelheidsverandering;
• alleen naar de directe voorligger kijken;
• onvoldoende zijwegen waarnemen;
• pas kijken wanneer een manoeuvre al begonnen is;
• en waarnemen zonder iets met de informatie te doen.

Veel van deze problemen kunnen uiteindelijk leiden tot fouten tijdens het praktijkexamen.

Daarover lees je meer in wat de meest gemaakte fouten tijdens het rijexamen zijn.

Te laat of onvoldoende bewust waarnemen kan er bovendien voor zorgen dat je een mogelijke gevaarlijke verkeerssituatie te laat herkent.

Hoe kun je je kijktechniek verbeteren?

Kijktechniek ontwikkel je vooral door bewust te oefenen.

Oefening 1 – Kijk bewust verder vooruit

Benoem tijdens de rijles regelmatig wat je verderop waarneemt.

Niet alleen de auto vóór je, maar bijvoorbeeld:

“Verderop staat een verkeerslicht.”

“Ik zie drie auto’s verderop remlichten.”

“Er komt een rotonde.”

“Rechts nadert een fietser het kruispunt.”

Daarna stel je jezelf de volgende vraag:

Wat betekent deze informatie voor mij?

Oefening 2 – Vertel wat je in je spiegel hebt waargenomen

Kijk in je binnenspiegel en probeer daarna te benoemen wat je hebt waargenomen.

Bijvoorbeeld:

“Er rijdt een zwarte auto achter mij met ongeveer drie seconden afstand.”

Of:

“Er rijdt op dit moment niemand direct achter mij.”

Daarmee train je het verschil tussen simpelweg in een spiegel kijken en bewust informatie verzamelen.

Oefening 3 – Voorspel wat er kan gebeuren

Kies een verkeersdeelnemer.

Vraag jezelf af:

Wat zou deze persoon kunnen gaan doen?

Een fietser kan afslaan.

Een auto kan uitparkeren.

Een voetganger kan oversteken.

Je leert daarmee de stap te maken van waarnemen naar voorspellen.

Dit is tegelijkertijd een belangrijke oefening voor anticiperen in het verkeer.

Oefening 4 – Maak eerder je plan

Zie je verderop een situatie ontstaan?

Wacht niet totdat je er middenin zit.

Gebruik:

Waarnemen → Voorspellen → Evalueren → Beslissen → Handelen

Maak je plan voordat je bij de situatie aankomt.

Oefening 5 – Gebruik de hardop-denkmethode

Vertel tijdens een gedeelte van je rijles hardop:

• wat je waarneemt;
• wat er kan gebeuren;
• wat dat voor jou betekent;
• welke beslissing je neemt;
• en wat je vervolgens gaat doen.

De hardop-denkmethode tijdens rijles kan vooral helpen wanneer je verkeerssituaties regelmatig te laat herkent.

Hoe lang duurt het voordat bewust kijken automatischer wordt?

Dat verschilt sterk per leerling.

Tijdens je eerste rijles vraagt de bediening van de auto nog relatief veel aandacht.

Naarmate sturen, remmen, gas geven en eventueel schakelen automatischer worden, ontstaat er meer ruimte om verkeersinformatie te verwerken.

Daarom zegt hoeveel rijlessen je gemiddeld nodig hebt voor je rijbewijs niet precies hoeveel lessen jij nodig hebt om bewust kijkgedrag te ontwikkelen.

De ene leerling pakt het sneller op dan de andere.

Het doel is uiteindelijk dat je niet denkt:

“Nu moet ik in mijn spiegel kijken.”

Je kijkt omdat de verkeerssituatie daar aanleiding toe geeft en omdat je bepaalde informatie nodig hebt.

Kan spanning invloed hebben op je kijkgedrag?

Ja.

Wanneer je gespannen bent, kan je aandacht smaller worden en kun je dichter voor de auto gaan kijken.

Daardoor neem je verkeerssituaties later waar en krijg je minder tijd om een plan te maken.

Dat kan vervolgens weer voor extra spanning zorgen.

Bewust vooruit blijven kijken en je aandacht bij de eerstvolgende verkeerssituatie houden kan helpen om die cirkel te doorbreken.

Ben je vooral gespannen voor het examen? Lees dan ook hoe je zenuwen voor je rijexamen kunt verminderen.

Onze ervaring met kijktechniek bij Rijschool Butterhuizen

Bij Rijschool Butterhuizen geven we al meer dan twintig jaar rijles in Heerhugowaard, Alkmaar en omgeving.

Wat we tijdens rijlessen regelmatig zien, is dat een fout vaak niet ontstaat op het moment waarop je hem daadwerkelijk ziet.

Een leerling remt bijvoorbeeld te laat voor een rotonde.

Het lijkt dan alsof remmen het probleem is.

Maar misschien werd de rotonde veel eerder al onvoldoende bewust waargenomen.

Daardoor begon het hele proces te laat.

Te laat waarnemen → te laat voorspellen → te laat evalueren → te laat beslissen → te laat handelen

Daarom proberen we niet alleen te corrigeren:

“Je remde te laat.”

Veel belangrijker is de vraag:

“Waarom moest je uiteindelijk te laat remmen?”

Wanneer een leerling dat leert begrijpen, pak je de oorzaak aan in plaats van alleen het gevolg.

Veelgestelde vragen over kijktechniek tijdens het autorijden

Wat is een goede kijktechniek tijdens het autorijden?

Wij spreken liever over bewuste kijktechniek. Het gaat niet alleen om waar of hoe vaak je kijkt, maar vooral om welke informatie je bewust waarneemt en wat je vervolgens met die informatie doet.

Hoe vaak moet je in je spiegels kijken?

Daar bestaat geen vast aantal seconden voor dat in iedere verkeerssituatie hetzelfde is. Je kijkt wanneer je informatie nodig hebt. Bijvoorbeeld vóór een verandering in snelheid, richting of positie en wanneer de verkeerssituatie daarom vraagt.

Waarom kijk ik tijdens rijles te dichtbij?

Bij beginnende bestuurders vraagt de bediening van de auto nog veel aandacht. Daardoor kan je blik gemakkelijk dichter bij de auto blijven. Door bewust verder vooruit te leren kijken, herken je situaties eerder.

Waarom is bewust vooruitkijken belangrijk?

Omdat je verkeerssituaties eerder waarneemt. Daardoor krijg je meer tijd om te voorspellen, evalueren, beslissen en handelen.

Lees hierover meer in Ver vooruit kijken tijdens autorijden: waarom is dit belangrijk?.

Moet ik tijdens het rijexamen overdreven in mijn spiegels kijken?

Nee. Het gaat niet om overdreven hoofdbewegingen. Uit je rijgedrag moet blijken dat je voldoende informatie verzamelt en die informatie gebruikt om veilig en zelfstandig te rijden.

Waarom moet je bewust kijken voordat je remt?

Omdat je niet alleen wilt weten waarom je vóór je moet afremmen, maar ook wat er achter je gebeurt. Zo kun je de totale verkeerssituatie beoordelen voordat je je snelheid verandert.

Kan de hardop-denkmethode mijn kijktechniek verbeteren?

Ja, voor veel leerlingen kan dat helpen. Je maakt daarmee de koppeling tussen wat je waarneemt en wat je vervolgens voorspelt, evalueert, beslist en doet.

Lees meer over de hardop-denkmethode tijdens rijles.

Wat heeft kijktechniek met verkeersinzicht te maken?

Bewust kijken en bewust waarnemen vormen het begin van verkeersinzicht. De informatie die je verzamelt gebruik je vervolgens om te voorspellen, evalueren, beslissen en handelen.

Lees hierover meer in Wat is verkeersinzicht en hoe kun je het verbeteren?.

Helpt kijktechniek bij het herkennen van gevaarlijke verkeerssituaties?

Ja. Hoe eerder je relevante informatie bewust waarneemt, hoe meer tijd je hebt om te voorspellen wat er mogelijk kan gebeuren en daarop te reageren.

Lees hierover meer in Hoe herken je gevaarlijke verkeerssituaties op tijd?.

Hoe kan ik mijn kijktechniek verbeteren?

Gebruik tijdens het rijden steeds dezelfde structuur:

Waarnemen → Voorspellen → Evalueren → Beslissen → Handelen

Probeer niet alleen méér te kijken. Probeer vooral bewuster waar te nemen en eerder iets met de verzamelde informatie te doen.

Tot slot

Bewuste kijktechniek tijdens het autorijden draait niet om aangeleerde hoofdbewegingen of een vast rijtje spiegelcontroles.

Het draait om informatie.

Je neemt bewust waar wat er vóór, naast en achter je gebeurt.

Vervolgens gebruik je die informatie om te voorspellen wat er kan gebeuren, te evalueren wat dat voor jou betekent, een beslissing te nemen en uiteindelijk tijdig te handelen.

Waarnemen → Voorspellen → Evalueren → Beslissen → Handelen

Bij Rijschool Butterhuizen willen we daarom niet dat een leerling alleen kijkt omdat de instructeur zegt dat hij of zij moet kijken.

Het doel is dat je begrijpt waarom je kijkt, wat je waarneemt en wat je met die informatie moet doen.

Hoe eerder je verkeerssituaties bewust waarneemt, hoe meer tijd je krijgt.

En meer tijd zorgt voor meer rust, betere beslissingen en uiteindelijk veiliger en zelfstandiger autorijden.